معرفی دست‌نویس بخشی از ترجمۀ دیلمی قرآن کریم

نوع مقاله : مقاله پژوهشی

نویسنده

چکیده

هدف این مقاله، معرفی یک ترجمۀ کهن از قرآن کریم است که در آستان قدس رضوی نگهداری می‌شود و با بخشِ ترجمۀ تفسیرِ کتاب‌‌الله ـ که تفسیر دیلمی هم نامیده شده است ـ قرابت دارد. به‌‌این‌‌منظور، نخست نسخه‌‌شناسی، ویژگی‌‌های زبانیِ شاخص و برخی تفاوت‌‌های آن با تفسیر کتاب‌‌الله، و سپس ترجمۀ چند آیه، با برگردان آنها در دو اثر قرآنی دیگر، ارائه می‌‌شود. بر این پایه، برخی عنصرهای زبانی این دست‌نویس، با متون فارسی و بخشی دیگر، با گویش‌‌های شرقِ گیلان و غرب مازندران مشترک است. در این ترجمه، نسبت به تفسیر کتاب‌‌الله، آیه‌‌ها و واژه‌‌های بیشتری ترجمه شده، و با آن در ترجمۀ برخی لغت‌‌های قرآنی اختلاف دارد. واژه‌‌های گویشی مورد استفاده در این پژوهش، با جست‌وجو در گویش‌‌نامه‌‌ها فراهم آمده است.

کلیدواژه‌ها